Inteligentne autostrady

  • 28.09.2018, 15:25
  • Jarek Sępek
Inteligentne autostrady Fot. Shutterstock
U jednych wzbudzają entuzjazm, u innych powodują frustrację i obawę o bezpieczeństwo. Czym są i jak działają „inteligentne autostrady” w Wielkiej Brytanii?

„Inteligentna autostrada” („Smart Motorway/Highway”) to fragment drogi, na której na bieżąco zmieniane są ograniczenia prędkości, oraz otwierane i zamykane pasy ruchu. Ważnym elementem systemu jest też pobocze, które może być użyte jako dodatkowy pas jezdni. Wszystko po to, by jak najbardziej upłynnić ruch.

Cały proces odbywa się automatycznie, decyzje podejmuje komputer na podstawie danych z urządzeń stale monitorujących zagęszczenie pojazdów na drodze. Informacje na temat limitów prędkości i dostępności pasów, w tym pobocza, pokazywane są na świetlnych tablicach zawieszonych nad jezdnią.

Ograniczenia prędkości są obligatoryjne, a za ich przekroczenie grozi mandat. Możliwe limity to 40, 50 i 60 mil/h. Gdy tablica nie pokazuje żadnego ograniczenia, wtedy obowiązuje takie jak na wszystkich autostradach, czyli 70 mil/h.

Obecnie w Anglii działa ponad 20 odcinków inteligentnych autostrad, o łącznej długości 236 mil. Kolejne 200 mil jest już w budowie lub zaawansowanych planach. System został wdrożony m.in. na fragmentach M1, M4, M5, M6 i M25.

Cały program ma za zadanie udrożnić autostrady szybciej i taniej w porównaniu do wcześniejszych pomysłów, skupiających się na poszerzaniu dróg. W teorii, całkowicie zniknąć ma problem korkujących się autostrad, frustrującego zatrzymywania się i podjeżdżania po kilka-kilkanaście metrów w sznurze aut.

Z poboczem czy bez

Highways England, agencja rządowa, która zajmuje się zarządzaniem „inteligentnymi autostradami”, chwali się wzrostem poziomu bezpieczeństwa. Analiza pionierskiego projektu wdrożonego już w 2006 roku na M42 w West Midlands wykazała, że przewidywalność czasu podróży poprawiła się o 22 proc., natomiast liczba obrażeń osób w wypadkach spadła o ponad połowę. Wypadki nadal się zdarzają, ale są mniej poważne, a śmiertelność spadła do zera.

Policja w Derbyshire potwierdza, że została wezwana do mniejszej ilości stłuczek na swoim odcinku M1, kiedy wprowadzono tam fragment inteligentnej autostrady, a pobocze stało się czwartym pasem. Wcześniej, w ciągu roku, na tym odcinku (od zjazdu 28 do 31 w pobliżu Sheffield) były 124 kolizje. Po dwunastu miesiącach od wprowadzenia nowej technologii, ilość wezwań spadła do 52. Obecnie jest ich jeszcze mniej.

Nie wszyscy są jednak takimi optymistami. Według RAC, organizacji skupiającej kierowców, użycie pobocza jako pasa jezdni na niektórych odcinkach stwarza olbrzymie zagrożenie. Co prawda na „inteligentnych autostradach” pojawiło się więcej zatoczek przeznaczonych do postoju w nagłych wypadkach, jednak — według RAC — to nie zawsze jest wystarczające.

Ponadto sondaż przeprowadzony w marcu 2018 roku na zlecenie firmy GEM Motor Assist mówi wprost, że dwie trzecie kierowców obawia się o swoje bezpieczeństwo na inteligentnych autostradach. Większość z nich właśnie z powodu wykorzystania pobocza jako pasa jezdni.

Inteligentne pułapki

Powodów frustracji jest więcej. Obawy wzbudzają nagłe zmiany limitów prędkości wyświetlane na tablicach, przez co część kierowców zaczyna gwałtownie hamować.

Agencja Highways England wyjaśnia, że jest pewne opóźnienie między wyświetleniem nowego ograniczenia na tablicy, a dostosowaniem się fotoradarów, tak by dać szansę kierowcom na zmniejszenie prędkości w sposób płynny i bezpieczny. Agencja nie podała jednak konkretnie, ile takie opóźnienie wynosi. Organizacje skupiające kierowców spekulują, że czas ten może być ograniczony nawet do 10 sekund.

Według informacji „The Sunday Times” liczba kierowców ukaranych mandatami za przekroczenie prędkości na autostradach sięgnęła 72 tysięcy w 2017 roku, co jest dwukrotnym wzrostem w porównaniu do poprzedniego roku.

Według najnowszych statystyk, przytaczanych przez dziennik „The Sun”, do budżetu wpłynęło już 21 milionów funtów z fotoradarów na inteligentnych autostradach.

Perfekcyjna niedoskonałość

Zmieniające się na bieżąco ograniczenia prędkości mają pomagać w uzyskaniu płynności ruchu. Dziennikarze z kilku redakcji udowodnili jednak, że czasem zdarza się, iż limity są sztucznie zaniżone i nie odzwierciedlają sytuacji na drodze. Skutkuje to ukaraniem przekraczających prędkość kierowców, nawet jeśli nie powinno być takiego ograniczenia. W kwietniu tego roku, przyciśnięta do ściany, agencja Highways England przyznała się do błędu i obiecała poprawę w działaniu swego oprogramowania.

Edmund King, prezydent AA, organizacji skupiającej kierowców, ocenił, że takie sytuacje powodują spadek zaufania do całego systemu. Jednocześnie King wskazał inne pola, w których należałoby szukać poprawy. — Problem z fotoradarami jest taki, że one nie wyłapią pijanych kierowców, nie wskażą blokujących środkowy pas, czy też niebezpiecznej jazdy „na zderzaku”.
Aż tak inteligentne autostrady jeszcze nie są. Mimo wszystko czas do nich przywyknąć, bo „Smart Motorways” są już częścią drogowego krajobrazu i pozostaną w nim na długo.

Kilka wskazówek

• Nigdy nie jedź po pasie oznaczonym znakiem „X”.

• Nie przekraczaj ograniczenia prędkości wyświetlonego na ekranie nad jezdnią.

• Szeroka biała linia oddziela pobocze od reszty jezdni, przekraczaj ją jedynie w nagłych wypadkach.

• Linia przerywana oznacza normalny pas ruchu.

Rodzaje „inteligentnych autostrad”

• Autostrada kontrolowana (Controlled Motorway)
Taki odcinek ma 3 lub więcej pasów, z różnymi limitami prędkości. Autostrada ma też pobocze, które może być użyte jedynie w nagłych wypadkach.

• Jazda wszystkimi pasami (All Running Lanes)
Oznacza to stałe wykorzystanie pobocza jako dodatkowego pasa jezdni. Zostaje on wyłączony z ruchu jedynie w razie wypadku.

• Dynamiczne pobocze (Dynamic Hard Shoulder)
Tutaj pobocze może być czasowo używane jako pas jezdni, np. gdy natężenie ruchu jest duże. Gruba linia oddziela pobocze od jezdni. Zawieszone nad autostradą znaki świetlne informują, czy pobocze jest otwarte dla ruchu czy nie. Nie można jechać po poboczu, gdy widnieje nad nim znak „X”, albo nie ma żadnego oznaczenia.

Gdzie są te „inteligentne autrostrady”

• Jazda wszystkimi pasami (All Running Lanes)
M1: J16-J19, J28-J31, J32-J35a i J39-J42
M3: J2-J4a
M5: J4a-J6
M6: J11a-J13
M25: J5-J6, J6-J7 (zgodnie z ruchem wskazówek zegara) i J23-J27
M62: J18-J20, J25-J26 i J29-J30 (w kierunku zachodnim)

• Autostrada kontrolowana (Controlled Motorway)
M1: J6a-J10, J25-J28 i J31-J32
M4: J24-J28
M6: J10a-J11a
M20: J4-J5 (w kierunku wschodnim) i J5-J7
M25: J2-J3[20], J6-J7 (odwrotnie do ruchu wskazówek zegara), J7-J23 i J27-J30
M40: J16-M42 J3a (w kierunku północnym)
M42: J7-J9
M60: J8-J18
M62: J28-J29
M90: M9 J1a-J3

• Dynamiczne pobocze (Dynamic Hard Shoulder)
M1: J10-J13
M4: J19-J20
M5: J15-J17
M6: J4-J10a
M42: J3a-J7
M62: J26-J28 i J29-J30 (w kierunku wschodnim)

Co zrobić w razie awarii

• Postaraj się dotrzeć do najbliższej awaryjnej zatoczki (Emergency Refuge Area). Są one oznaczone niebieskimi znakami z pomarańczowym symbolem telefonu. Odległości między nimi nie powinny być większe niż 1,5 mili. Wezwij pomoc przez telefon na postoju.

• Jeśli nie jesteś w stanie dotrzeć do takiego miejsca, zatrzymaj się przy lewej krawędzi jezdni, włącz światła awaryjne i, jeśli to bezpieczne, opuść pojazd przez lewe drzwi, schroń się za barierką i wezwij pomoc.

• Jeśli nie możesz dotrzeć do krawędzi jezdni, pozostań w pojeździe z zapiętymi pasami. Wezwij pomoc, dzwoniąc pod numer 999.

„Inteligentna autostrada” w pigułce

• Ograniczenia prędkości zmieniają się na bieżąco, by poprawić płynność ruchu.

• Na tablicach świetlnych pokazywane są znaki ostrzegawcze i informacyjne o zagrożeniach na drodze.

• W zależności od sytuacji, pobocze może stać się jednym z pasów ruchu.

Kursy

Agencja Highway England zachęca zawodowych kierowców do wzięcia udziału w kursach poruszania się po inteligentnych autostradach. Szkolenie obejmuje 8 godzin w ciągu jednego dnia. Więcej szczegółów można uzyskać pisząc na adres:
[email protected].

Jarek Sępek
Podziel się:
Oceń:
  • TAGI:

Komentarze (3)

Dodanie komentarza oznacza akceptację regulaminu. Treści wulgarne, obraźliwe, naruszające regulamin będą usuwane.

Arek
Arek 4.10.2018, 19:13
Inteligetna autostrada jest tylko tak inteligetna jak operator wciskajacy guziki lane control. ,, I cyk zamykamy hard shoulder,,.......
Klimek
Klimek 3.10.2018, 22:26
To bzdura. Wiele razy na m25 przyspiesza sie bo jest 60 zeby na nastepnej spowolnic do 40. Poza tym na wyswietlaczu roboty drogowe i zwolnienie do 50 ale nie ma zadnych robot czy zamknietych pasow jak pokazuje wyswietlacz. Za to foto camera robi ciagle zdjecie jak przekroczysz predkosc. Wiec albo idiota tym steruje albo z nas robia idiotow
filip_popowicz
filip 7.10.2018, 11:07
Najpierw przez 2 lata zwężka, bo stawiają słupy, a później i tak to działa jak działa.
Np wyświetla się Report of incident, albo debris czy inny komunikat.
I jedziesz tak 10km i nic nie ma.

Pozostałe